Er bestaan in België 5 wilsverklaringen waarmee je aan ‘voorafgaande zorgplanning’ kan doen. Zo kan men later met je wil rekening houden wanneer je je niet langer kan uitdrukken.
Alle voorafgaande wilsverklaringen zijn rechtsgeldige documenten. Drie van de vijf voorafgaande wilsverklaringen (wilsverklaring euthanasie, laatste wilsbeschikking en donatie lichaamsmateriaal) kunnen ook geregistreerd worden bij de gemeente. Dit is echter niet verplicht: de documenten zijn op zichzelf rechtsgeldig, maar het is een bijkomende (en kosteloze) manier om de wilsverklaringen bekend te maken.
Alle voorafgaande wilsverklaringen blijven onbeperkt van kracht en dit geldt ook voor elke wilsverklaring inzake euthanasie die werd opgesteld of herbevestigd na 2 april 2020. Opgelet: wilsverklaringen inzake euthanasie die werden opgesteld vóór 2 april 2020 blijven slechts 5 jaar geldig en dienen nog eenmaal herbevestigd te worden.
Negatieve wilsbeschikking
Deze negatieve wilsverklaring is van toepassing bij een toestand van blijvende wilsonbekwaamheid (door bv. dementie, hersenbloeding, hersentumor, …).
Hiermee laat je weten dat wanneer een behandeling/onderzoek wordt opgestart, deze geen levensverlengend doel mag hebben. Ze mag uitsluitend het comfort dienen (bv. pijnbehandeling, wondverzorging,…)
Je ingevulde negatieve wilsverklaring kan je niet laten registreren. Bezorg een exemplaar aan je huisarts en/of andere behandelende arts(en), aan je vertegenwoordiger(s) en/of belangrijke naasten. Dit mogen kopies zijn, wel met originele handtekeningen.
Wilsverklaring euthanasie
Met de wilsverklaring euthanasie kan je je wil om te sterven duidelijk kenbaar maken in het geval je daar zelf niet meer toe in staat bent. De wilsverklaring euthanasie is niet van toepassing bij dementie en andere vormen van wilsonbekwaamheid. De wet laat dat niet toe.
Je kan je wilsverklaring (kosteloos) laten registreren via de dienst burgerzaken van je gemeente. Dit is niet verplicht. Bezorg een exemplaar aan je huisarts en/of andere behandelende arts(en), aan je vertrouwensperso(o)nen, getuigen en/of belangrijke naasten. Dit mogen kopies zijn, wel met originele handtekeningen.
Laatste wilsbeschikking
Met de laatste wilsbeschikking maak je je keuzes voor je uitvaart officieel bekend. Bij een overlijden gaat de gemeente altijd na of de overledene dergelijke wilsbeschikking liet registreren. Als dat het geval is, moet de begrafenisondernemer de wens van de overledene respecteren.
Je kan daarbij onder meer aangeven of je kiest voor een begrafenis of een crematie, waar je laatste rustplaats zal zijn en welke uitvaartplechtigheid gehouden moet worden.
De laatste wilsbeschikking blijft onbeperkt geldig en kan je laten registreren bij de gemeente.
Verklaring voor donatie van lichaamsmateriaal
Het basisprincipe is dat organen en weefsel na overlijden kunnen worden weggenomen bij iedereen die zijn woonplaats in België heeft, behalve als vaststaat dat tegen een dergelijke wegneming verzet is geuit. Wanneer je expliciet je toestemming verleent, vermijd je dat je nabestaanden zich in emotionele omstandigheden in jouw naam snel dienen uit te spreken over je keuze.
Registeren kan bij het gemeentebestuur maar sinds 1 juli 2020 ook bij de huisarts of online via www.mijngezondheid.be .
Let op: minderjarigen en personen die niet in staat zijn om hun wil zelfstandig uit te drukken, moeten zich altijd naar hun gemeentebestuur begeven
Wilsverklaring lichaamsschenking aan de wetenschap
Wanneer je je lichaam aan de wetenschap wil schenken, dien je een handgeschreven document (een testament) op te maken waarin je een universiteit van eigen keuze aanduidt die aanspraak kan maken op je lichaam. Het is aangewezen om je voorafgaand te informeren bij de betreffende dienst van de universiteit.
LEIF
De organisatie LEIF bundelde de verschillende mogelijkheden in een heldere brochure die ook de nodige documenten en heel wat praktische info bevat die de keuzes over het levenseinde kunnen ondersteunen.
De brochure is beschikbaar bij de dienst burgerzaken in Wingene en Ruiselede of via https://leif.be/home
